- “Akıllı Sera Teknolojileri Programı” tarım, bilişim ve yapay zekayı aynı eğitim çatısı altında buluşturuyor
- Sektör temsilcileri, topraksız tarımda yetişmiş personel açığı bulunduğuna dikkat çekiyor
- Yükseköğretim Kurulu Başkanı Özvar:
-“Akıllı Sera Teknolojileri Programı, tarımı bilişim, yapay zekâ ve otomasyon teknolojileriyle buluşturan yapısıyla, bu alanda ihtiyaç duyulan nitelikli insan kaynağını yetiştirmeyi hedefleyen öncü programlardan biri”
İklim krizi, küresel ısınma, su kaynaklarının azalması ve dünya nüfusunun artması, tarımsal üretimde yeni yöntemlere duyulan ihtiyacı artırıyor. Geleneksel üretim yöntemlerinin yerini sensörler, otomasyon sistemleri, yazılımlar, robotlar ve yapay zeka destekli uygulamalarla yönetilen “akıllı seralar” alıyor.
Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi (NÖHÜ) Bor Meslek Yüksekokulu Akıllı Sera Teknolojileri Programı, tarımsal üretim bilgisini dijital teknolojilerle bir araya getiriyor.
Öğrenciler programlama, yapay zeka, makine öğrenimi, otomasyon, elektrik-elektronik, teknik çizim ve bilgisayarlı tasarım gibi alanların yanı sıra bitki biyolojisi, toprak ve bahçe bitkilerine yönelik dersler alıyor.
Akademisyenler, sektör temsilcileri ve öğrenciler akıllı sera teknolojilerinin doğal kaynakları daha verimli kullanma, üretimi artırma ve sürdürülebilirliği sağlama açısından geleceğin önemli çalışma alanları arasında yer aldığı görüşünde birleşiyor.
- “Tarımın bunun dışında kalması beklenemezdi”
NÖHÜ Bor Meslek Yüksekokulu Akıllı Sera Teknolojileri Programı Bölüm Başkanı Öğretim Görevlisi Mehmet Ali Arslan, dünyanın dijital dönüşümden geçtiğini, bu süreçte dönüşmeyen bir meslek bulunmadığını söyledi.
Tarımın, insan hayatının temel girdilerinden biri olduğuna işaret eden Arslan, geçmişte geleneksel yöntemlerle yürütülen üretim faaliyetlerinin bugün yapay zekâ teknolojileriyle farklı bir aşamaya taşındığını belirtti. Dünyanın en önemli ve giderek tükenen kaynaklarından birinin “su” olduğunu vurgulayan Arslan, akıllı sera teknolojilerinin daha az su kullanarak tarımsal çıktıları artırmayı, çeşitlendirmeyi ve daha ileri bir noktaya taşımayı amaçladığını ifade etti.
Akıllı sera teknolojilerinin dijital dönüşümün merkezindeki mesleklerden biri olduğunu belirten Arslan, sensörler, robotlar ve dijital sistemler sayesinde tarımın dönüştürüldüğünü, üretim ve kazancın artırıldığını dile getirdi.
Yapay zekânın günümüz dünyasının gerçeği ve geleceğin teknolojisi olduğunu kaydeden Arslan, “Yapay zekâ, elinin değdiği bütün alanları değiştiriyor, dönüştürüyor ve kendisi bizzat gelecek hâline geliyor. Tarımın bunun dışında kalması beklenemezdi. Biz tarıma yapay zekâyı değdiriyoruz.” dedi.
- Tarımın geleceği dijitalleşmede
NÖHÜ Bor Meslek Yüksekokulu Akıllı Sera Teknolojileri Programı Öğretim Görevlisi Rabia Busenaz Kaya, Türkiye’nin bir tarım ülkesi olduğunu ancak iklim krizinin tarımsal üretimi doğrudan etkilediğini söyledi. Bilim insanlarının dayanıklı çeşitler yetiştirmeye çalıştığını belirten Kaya, seralarla, bitkilerin yetiştirildiği iklim koşullarının değiştirilmesinin amaçlandığını ifade etti.
Küresel ısınma ve su krizi nedeniyle iklimden bağımsız üretimin önem kazandığını vurgulayan Kaya, çölde bile sera kurularak ürün yetiştirilebilmesi gerektiğini dile getirdi.
Akıllı seralarda otomasyon ve yazılım sistemlerinin bulunduğunu belirten Kaya, öğrencilerin bilişim teknolojileri ve yazılım odaklı derslerin yanı sıra bitki biyolojisi, toprak ve bahçe bitkileri dersleri aldığını söyledi.
Dünya nüfusu her geçen gün artarken doğal kaynakların azaldığına, nüfus artışıyla tarımsal üretim artışının paralel ilerlemediğine dikkat çeken Kaya, “Dünyanın geleceği tarımda, tarımın da geleceği dijitalleşmede olduğu için Akıllı Sera Teknolojileri Programı geleceğin meslekleri arasındadır. Akıllı sera teknolojileri bu alana hizmet eden en iyi mesleklerden biri.” ifadelerini kullandı.
-“Topraksız tarım sektöründe ciddi bir yetişmiş personel açığı var”
Ege Üniversitesi Tarım Ekonomisi Programı mezunu, Everest Tarım Danışmanlık firmasının sahibi ve akıllı sera işletmecisi Murat Polat, 2001 yılından bu yana topraksız tarımla uğraştığını söyledi.
Akıllı sera sistemlerinde domates ve biber gibi ürünlerin sulama sistemlerinin teknolojik araçlarla kontrol edilebildiğini belirten Polat, geleneksel yöntemdeki hortumla sulama, kanal açma ve benzeri uygulamaların yerini düğmeyle gübre hazırlama ve sulama süreçlerinin aldığını anlattı. Bu sistemlerin işletme sahiplerine çalışma koşullarını kendilerine göre ayarlama ve hafta sonu izin yapabilme imkânı da sunduğunu ifade etti.
Gıda tüketiminin ve insan nüfusunun hızla arttığına işaret eden Polat, geleneksel tarımda bire iki veya bire üç ürün alınırken teknolojinin kullanıldığı akıllı sera sistemlerinde bire üç veya bire beş ürün alınabildiğini, bu nedenle kâr marjının da daha yüksek olduğunu vurguladı.
Topraksız tarım sektöründe ciddi bir yetişmiş personel açığı bulunduğunu kaydeden Polat, “26 yıldır bu işi yapıyorum. Geçmişe baktığımızda birçok sektör yok olmuştur ama tarım hâlen devam ediyor. Tarımda kim güçlüyse ekonomik olarak o güçlüdür.” ifadelerini kullandı.
-Programlama, yapay zekâ ve otomasyon tarımla buluşuyor
Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Tarım Bilimleri Teknolojileri Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Burak Şen, programın ders içeriklerinde gençlerin ilgi duyacağı birçok konu bulunduğunu söyledi.
Programlama, yapay zekâ, makine öğrenimi, otomasyon, elektrik ve elektronik konularının temel seviyeden başlayarak tarım alanına uygulandığını belirten Şen, programı hem bitkisel üretime hem de teknolojiye ilgi duyan öğrencilerin tercih etmesini beklediklerini ifade etti.
Teknik çizim, bilgisayarlı tasarım, modelleme, otomasyon, elektrik-elektronik ve kodlamanın daha sonra yapay zekâyla bütünleştirilerek işletilmesini içeren programın; gençlerin kendilerini ifade edebilecekleri, çevre ile teknolojiyi birlikte yürütebilecekleri bir iş alanı sunduğunu belirten Şen, “Eğer hem teknoloji hem de doğa aşığıysanız, sizleri bölüme bekliyoruz.” dedi.
-Öğrenciler akıllı tarım uygulamalarını öğreniyor
Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Akıllı Sera Teknolojileri Programı birinci sınıf öğrencisi Ceylan Meşe, çiftçi bir ailenin çocuğu olarak tarıma ilgi duyduğunu ve bu alana yatkınlığının programı seçmesinde etkili olduğunu söyledi. Tarım ile teknolojiyi birleştiren bir bölümün açılmasının kendisini çok sevindirdiğini belirten Meşe, bu birleşimin öğrenciler üzerinde güçlü bir etki oluşturduğunu ifade etti.
Meşe, eğitim sürecinde akıllı tarımın seralarda nasıl yapılacağını; iyi tarım, hassas tarım ve dijital tarım uygulamalarının teknolojik otomasyon ve sensör sistemleriyle nasıl hayata geçirildiğini öğrendiklerini anlattı.
- “Hayalim topraksız tarım serası kurmak”
NÖHÜ Akıllı Sera Teknolojileri Programı birinci sınıf öğrencisi Şule Can da teknolojinin hızla ilerlediğini, tarımın da bu gelişimi takip ettiğini söyledi. Teknolojiyle bütünleşen bir eğitim sunduğu için bu programı seçtiğini ve tercihinden çok memnun olduğunu ifade eden Can, gıdanın ve sürdürülebilirliğin devamını sağlamak, yaşamı daha verimli biçimde sürdürmek istediği için bu alana yöneldiğini belirtti.
Aldığı eğitimin iş hayatında kendisini diğer kişilerden öne taşıyacağına inandığını söyleyen Can, “Hayalim sera kurmak, topraksız tarım serası.” dedi.
- Özvar’dan nitelikli insan kaynağına vurgu
Yükseköğretim Kurulu Başkanı Erol Özvar, iklim değişikliği, su kaynaklarının etkin kullanımı, gıda güvenliği ve dijital dönüşümün tarım sektöründe yeni uzmanlık alanlarını ortaya çıkardığını belirterek, yükseköğretim kurumlarının da eğitim programlarını bu dönüşüme uygun şekilde yenilediğini ifade etti.
Tarımın, stratejik önemi her geçen gün artan alanlardan biri olduğuna işaret eden Özvar, sürdürülebilir üretim anlayışının güçlendirilmesi, doğal kaynakların verimli kullanılması ve teknolojinin üretim süreçlerine daha fazla entegre edilmesi için nitelikli insan kaynağı yetiştirmenin büyük önem taşıdığını vurguladı.
Özvar, Akıllı Sera Teknolojileri Programı'nın tarımı bilişim, yapay zekâ ve otomasyon teknolojileriyle buluşturan yapısıyla, bu alanda ihtiyaç duyulan nitelikli insan kaynağını yetiştirmeyi hedefleyen öncü programlardan biri olduğunu kaydetti.