Musa Akkaş
TEHLİKE “GELİYORUM” DİYOR AMA ÇÖZÜM BİZİM ELİMİZDE!
Eğitimde Alarm Zilleri Çalarken Karamsarlığa Değil, Çözüm İradesine İhtiyacımız Var
Ortaöğretim kurumlarında yaşanan olumsuzlukları daha önce de dile getirmiştim. Bugün geldiğimiz noktada, okullarımızda her şey yolundaymış gibi bir görüntü oluşturulmaya çalışılsa da sahadaki gerçekler farklıdır. Öğrenci davranışlarından akademik başarıya, okul güvenliğinden öğretmenlerin itibarına kadar birçok alanda ciddi sorunlarla karşı karşıyayız.
Teker patlamadan tedbir almak, sorun büyümeden çözüm üretmek zorundayız.
Ankara’daki gözlemlerim ve eğitim camiasından gelen değerlendirmeler, özellikle sınavla öğrenci alan okullar dışındaki bazı ortaöğretim kurumlarımızda disiplin, başarı ve öğrenci davranışları bakımından ciddi sıkıntılar yaşandığını göstermektedir.
Ancak karamsarlığa gerek yoktur. Koltuklarımızdan kalkar, sahaya iner, gençlerimizi dinler, öğretmenlerimize kulak verir ve istişareyle hareket edersek çözemeyeceğimiz hiçbir sorun yoktur.
OKULLARIMIZDA ALARM ZİLLERİ ÇALIYOR
Bugün okullarımızda yalnızca akademik başarıyı değil, eğitim ortamının güvenliğini ve niteliğini de tehdit eden sorunlar yaşanmaktadır.
Şiddet, akran zorbalığı ve öğretmene saygısızlık artık görmezden gelinecek meseleler değildir. Öğrenciler arasında yaşanan fiziksel ve sözlü şiddet, öğretmenlere yönelik saldırılar, tehditler ve sınıf içindeki disiplin sorunları eğitim camiasını derinden endişelendirmektedir.
Öğretmenin sınıfta ders anlatabilmek için mücadele ettiği, “Lütfen biraz susun.” demekte zorlandığı bir ortamda eğitim kalitesini yükseltmek kolay değildir.
Öğretmenin otoritesini zayıflatan, mesleki itibarını örseleyen anlayışlar terk edilmelidir. Öğretmen, öğrencisine rehberlik eden, gerektiğinde uyaran, sorumluluk kazandıran ve geleceğe hazırlayan kişidir. Öğretmenin itibarı, eğitimin itibarıdır.
Okul çevrelerinde güvenlik boşlukları, okul bahçelerinde ve tuvaletlerde sigara kullanımı, devamsızlık, okul dışındaki riskli ortamlarda vakit geçirme gibi sorunlar da dikkatle ele alınmalıdır.
GENÇLERİMİZİ SUÇLAMAK DEĞİL, KAZANMAK ZORUNDAYIZ
Gençlerimizin kullandığı dil, davranış biçimleri ve birbirlerine karşı tutumları da düşündürücüdür.
Erkek öğrencilerde olduğu kadar kız öğrencilerde de küfürlü, kaba ve sinkaflı konuşmaların yaygınlaşması ciddi bir kültürel sorundur. Bu durumun normalleştirilmesi kabul edilemez.
Dizi ve filmlerde, sosyal medya içeriklerinde şiddetin, argo dilin, saygısızlığın ve kötü davranışların özendirici biçimde sunulması gençler üzerindeki olumsuz etkileri artırmaktadır. Bu nedenle medya içeriklerinin denetimi, ailelerin bilinçlendirilmesi ve çocuklarımızın dijital dünyada korunması konusunda daha ciddi adımlar atılmalıdır.
Okullarda cep telefonu kullanımı da kesin ve etkili biçimde sınırlandırılmalıdır. Ders sırasında telefonla ilgilenen, sosyal medya üzerinden yaşayan, dikkatini derse veremeyen bir öğrencinin akademik ve sosyal gelişimi olumsuz etkilenmektedir. Cep telefonlarının ders ortamında bulundurulmaması ve kullanımının etkin biçimde denetlenmesi, eğitim ortamının vazgeçilmez bir parçası olmalıdır.
Unutmayalım: Bu gençler bizim evlatlarımızdır. Onları kaybetmek değil, kazanmak zorundayız.
OKUL, GENÇLERİMİZİN İKİNCİ EVİ OLMALIDIR
Çocuklarımızın okul dışında, denetimsiz ve riskli ortamlarda vakit geçirmesi yerine okulda kalmalarını sağlayacak imkânlar oluşturmalıyız.
Bunun için yalnızca dersliklerden oluşan okullar değil; spor salonları, kütüphaneler, atölyeler, sanat ve müzik alanları, sosyal etkinlik mekânları bulunan modern eğitim kampüsleri inşa edilmelidir.
Gençlerimizi kültürel, sportif ve sanatsal faaliyetlere yönlendirmeli; yeteneklerini keşfetmelerine, kendilerini geliştirmelerine ve sağlıklı bireyler olarak yetişmelerine imkân sağlamalıyız.
Okullar, öğrencilerin yalnızca sınavlara hazırlandığı yerler olmamalıdır. Aynı zamanda hayatı öğrendikleri, arkadaşlık kurdukları, sorumluluk kazandıkları, millî ve kültürel değerlerle buluştukları mekânlar olmalıdır.
Yeterli oyun alanı olmayan, spor ve sosyal faaliyetlerin yapılamadığı okullarda sağlıklı nesiller yetiştirmek mümkün değildir.
EĞİTİM SİSTEMİNİ YENİDEN DÜŞÜNMELİYİZ
Lisans eğitiminin üç yıla indirilmesinin tartışıldığı bir dönemde, lise eğitim süresinin de üç yıla indirilmesi artık ciddi biçimde gündeme alınmalıdır.
Ortaokuldan liseye geçişte yaşanan uyum sorunları, öğrencilerin müfredat karşısında zorlanmaları, hedef ve motivasyon kaybı, devamsızlık ve başarısızlık gibi meseleler bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilmelidir.
Müfredatın gereksiz yüklerden arındırılması, öğrencilerin ilgi ve yeteneklerine göre yönlendirilmesi, mesleki eğitimin güçlendirilmesi ve okul türleri arasında daha sağlıklı geçişlerin sağlanması gerekmektedir.
Eğitim sistemi; psikolojik, sosyolojik, ekonomik ve kültürel boyutlarıyla yeniden ele alınmalıdır.
ÖĞRETMENİN GEÇİM DERDİ, EĞİTİMİN SORUNUDUR
Eğitim çalışanlarının ekonomik şartları da görmezden gelinemez.
Öğretmenlerimiz ve okul yöneticilerimiz, aldıkları maaşlarla geçimlerini sağlamakta zorlanmaktadır. Yıllarını eğitime adamış insanların ekonomik kaygılarla mücadele etmesi, mesleki motivasyonlarını ve yaşam kalitelerini olumsuz etkilemektedir.
Öğretmen ve eğitim yöneticileri, kimseye muhtaç olmadan, insan onuruna yakışır bir hayat sürdürebilecek ekonomik imkânlara kavuşturulmalıdır.
Öte yandan yüz binlerce atama bekleyen öğretmenimiz varken ücretli öğretmenlik uygulamasının devam etmesi de üzerinde düşünülmesi gereken önemli bir meseledir. Eğitim, geçici çözümlerle değil, nitelikli ve güvenceli istihdamla güçlendirilmelidir.
Okullarımızda yeterli memur ve yardımcı hizmetli bulunmaması nedeniyle yaşanan hijyen ve hizmet sorunları giderilmeli; engelli eğitim çalışanlarının istihdamında da ihtiyaç ve engellilik durumları dikkate alınmalıdır.
Yönetici ve öğretmen atamalarında liyakat, kariyer ve adalet esas alınmalıdır. Özellikle proje okullarında yapılan atamalar objektif kriterlere bağlanmalı, çalışma barışını zedeleyen uygulamalardan vazgeçilmelidir.
ÇÖZÜM VAR, YETER Kİ İRADE GÖSTERELİM!
Eğitimde yaşanan sorunları yalnızca eleştirmekle yetinemeyiz. Araştırmalı, dinlemeli, istişare etmeli ve çözüm üretmeliyiz.
Okul yöneticileri, öğretmenler, veliler, öğrenciler, sendikalar, akademisyenler ve ilgili kamu kurumları ortak akıl etrafında buluşmalıdır.
Okul güvenliği güçlendirilmeli, şiddete karşı etkili önlemler alınmalı, rehberlik hizmetleri yaygınlaştırılmalı, öğretmenin itibarı korunmalı, gençlerimizin hedef ve heyecan kazanacağı bir eğitim ortamı oluşturulmalıdır.
Tehlike “geliyorum” diyor. Fakat bu tehlikeyi önlemek, sorunları çözmek ve eğitimimizi yeniden güçlü bir yapıya kavuşturmak bizim elimizdedir.
Yeter ki iyi niyetli olalım.
Yeter ki koltuklarımızın konforundan vazgeçip sahaya inelim.
Yeter ki öğretmenimizi dinleyelim, öğrencimizi anlayalım, velimizi sürece katalım.
Yeter ki araştırmaktan, istişare etmekten ve gerektiğinde yanlışlarımızla yüzleşmekten kaçınmayalım.
Bu ülkenin gençleri bizim evlatlarımızdır. Onların geleceği, Türkiye’nin geleceğidir.
Onları yalnız bırakmayalım, hedeflerinden koparmayalım, sokakların insafına terk etmeyelim.
Eğitimi yeniden güvenli, nitelikli, saygın ve umut veren bir yapıya kavuşturabiliriz.
Çözüm var. İmkân var. İrade var.
Yeter ki eğitim meselesini günübirlik politikaların değil, devletin ve milletin geleceğinin meselesi olarak görelim.
Musa AKKAŞ
