Türkçemizin Söz Varlığıyla, Medeniyetimizin Öz Varlığına Yolculuk Sevgili Öğrencilerimiz ve Değerli Öğretmenlerimiz, “MEB Söz Varlığı Bilgi Ağı”; dilimizin sözcük dağarcığını, eşsiz anlatım gücünü ve kültürümüzün hafızasını bir araya getiriyor. Türkçemizin yüzyıllarla yaşıt derin birikimini birlikte keşfediyor; yazarak, okuyarak, dinleyerek ve konuşarak seslerin izindeki yeni dünyaları birlikte kuruyoruz...
🇹🇷 Türkçemizin Söz Varlığıyla, Medeniyetimizin Öz Varlığına Yolculuk 🔡 Sevgili Öğrencilerimiz ve Değerli Öğretmenlerimiz, 🔗 “MEB Söz Varlığı Bilgi Ağı”; dilimizin sözcük dağarcığını, eşsiz anlatım gücünü ve kültürümüzün hafızasını bir araya getiriyor. 🇹🇷 Türkçemizin yüzyıllarla yaşıt derin birikimini birlikte keşfediyor; yazarak, okuyarak, dinleyerek ve konuşarak seslerin izindeki yeni dünyaları birlikte kuruyoruz...
— T.C. Millî Eğitim Bakanlığı (@tcmeb) October 23, 2026
Öğrencilerin Söz Varlığının Tespiti Geliştirilmesi ve İzlenmesi Projesi tüm detaylar için tıklayınız.
"Türkçemizi korumak, geliştirmek ve zenginleştirmek için verdiğimiz mücadele esasında bir millî mücadeledir, bir beka mücadelesidir."
Recep Tayyip ERDOĞAN
Bakanlığımızca hazırlanan Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli, öğrencilerin düşünce yapısını, duygularını ve değer anlayışını bütünlüklü biçimde geliştirmeyi amaçlamaktadır. Bu modelde, dil; düşünme, toplumla etkileşim ve kültürle bağlantı kurma süreçlerinin ayrılmaz bir parçası olarak değerlendirilmektedir. Bu anlayış doğrultusunda başlatılan Öğrencilerin Söz Varlığının Tespiti Geliştirilmesi ve İzlenmesi Projesi, Türkçenin eğitimdeki rolünü daha etkili ve ölçülebilir hâle getirmeyi hedefleyen; modelin dil odaklı öğrenme yaklaşımını eğitim alanına taşıyan stratejik bir çalışmadır.
Bu projenin temel amacı, okul öncesinden ortaöğretime kadar her düzeyde öğrencilerin söz varlığını bilimsel yöntemlerle tespit etmek, çocuklarımızın dil gelişimini yaş ve sınıf düzeyine uygun biçimde izlemek, Türkçenin doğru ve etkili kullanımını desteklemektir. Bu kapsamda yazılı, işitsel ve görsel içeriklerdeki kelimeler analiz edilerek, yaş ve sınıf düzeylerine göre temel söz varlığı listeleri oluşturulacaktır. Elde edilen veriler, ders kitaplarının ve çocuk edebiyatı eserlerinin, yaşa uygun ve zengin bir kelime hazinesiyle hazırlanmasına bilimsel temel sağlayacaktır. Ayrıca, veliler için rehberlik çalışmaları, öğretmenlere yönelik eğitim programları ve çocuklara özel eğitici içerikler aracılığıyla, okuma kültürünün hem okulda hem evde yaygınlaştırılması desteklenecektir.
Projenin metin veri tabanı, ilk etapta 2014–2025 yılları arasında okutulan 7 binden fazla ders kitabını kapsamaktadır. Buna ek olarak, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Kültür ve Turizm Bakanlığı ve TÜBİTAK gibi kurumların çocuklara yönelik kitap ve dergileri, 11 bini aşkın çocuk edebiyatı eseri, Bakanlığımızca uygulanan bursluluk ve liselere geçiş sınavı soruları, Yükseköğretim Kurumları Sınavı metinleri, ulusal düzeyde yürütülen "Akademik Becerilerin İzlenmesi ve Değerlendirilmesi" ile "Dört Beceride Türkçe Dil Sınavı"ndaki açık uçlu sorulara öğrenciler tarafından verilen cevaplar, TRT Çocuk ve EBA platformlarındaki videoların metinleri, çocuk tiyatrosu eserleri ile deyimler, atasözleri ve bilim terimleri, veri tabanına eklenmektedir.
Tüm bu içerikler, yapay zekâ ve doğal dil işleme teknolojileri aracılığıyla; sözcük türü, anlam alanı, kullanım sıklığı ve yaşa uygunluk gibi ölçütlere göre etiketlenerek sistematik biçimde sınıflandırılacaktır. Böylece, her bir kelimenin Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nin bütüncül eğitim yaklaşımı çerçevesinde öğrenme çıktıları ile ilişkisi çok katmanlı olarak izlenebilecektir.
Dijitalleşmenin hız kazandığı günümüzde, öğrencilerin sözlü ve yazılı anlatımlarında kullandıkları kelime sayısındaki azalma dikkat çekmektedir. Bilimsel araştırmalar, kelime hazinesi zengin olan öğrencilerin akademik başarı, okuduğunu anlama ve eleştirel düşünme becerilerinde daha yüksek başarı gösterdiklerini ortaya koymaktadır. Bunun yanı sıra, Türkçenin zenginliğinin korunarak gelecek nesillere aktarılması; kültürel mirasımızın ve toplumsal bütünlüğümüzün sürdürülmesi açısından da stratejik bir öneme sahiptir. Bakanlığımızca başlatılan bu proje; öğrencilerin söz varlığını yaş, sınıf ve gelişim düzeylerine göre bilimsel yöntemlerle tespit etmeyi, izlemeyi ve geliştirmeyi amaçlayan bütüncül ve kapsamlı bir çalışma olarak tasarlanmıştır.
Proje; Türk Dil Kurumu, TÜBİTAK, ÖSYM, Yunus Emre Enstitüsü, Kültür ve Turizm Bakanlığı Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğü, üniversiteler ve çocuklara yönelik içerik üreten kurumların katkılarıyla yürütülmektedir.
Proje kapsamında öğrencilere, öğretmenlere ve velilere yönelik okuma kültürünü teşvik edici, metinle etkileşim becerilerini geliştirici ve etkili okuma stratejilerini tanıtıcı seminerler düzenlenecektir. Okul öncesi ve ilkokul düzeyindeki çocukların velilerine yönelik hazırlanacak eğitim içerikleri; erken yaşta dil gelişimini destekleyici ev içi uygulamalara ve sesli okuma etkinliklerine odaklanacaktır. Hazırlanan eğitim materyalleri ile aile temelli okuma etkinlikleri desteklenecektir.
Bakanlığımız, bu proje kapsamında doğal dil işleme yöntemlerini temel alan bir yapay zekâ modeli geliştirmektedir. Geliştirilen model, öğrencilerin karşılaştığı yazılı, görsel ve işitsel materyallerle eğitilecek; modelin elde ettiği söz varlığı verileri, öğrencilerin yaş düzeyi, kelimelerin anlam ilişkileri ve öğretim programlarıyla bağlantısı çerçevesinde analiz edilecektir. Yapay zekâ aracılığıyla oluşturulan bu ilk veriler, öğrencilerin düşünme biçimi, dil becerileri ve yaşa bağlı gelişimi açısından akademisyenler ve öğretmenler tarafından çok yönlü olarak değerlendirilecektir.
Millî Eğitim Bakanlığı olarak, çocuklarımızın dil becerilerini geliştirerek, kelimeler aracılığıyla düşüncelerini etkin bir biçimde ifade edebilen, eleştirel düşünebilen ve kültürel değerlerini içselleştirmiş bireyler olarak güçlü bir gelecek inşa etmelerini amaçlamaktayız.
Bu doğrultuda başlattığımız "Öğrencilerin Söz Varlığının Tespiti Geliştirilmesi ve İzlenmesi Projesi" ile öğrencilerimizin kelime hazinesinin zenginleştirilmesi yanında, dilimizin kültürel birikiminin de güçlü bir şekilde gelecek nesillere aktarılması hedeflenmektedir.
